Chương 20: Tên là An

Chín giờ tới không bằng tiếng chuông.

Nó tới bằng nắng.

🖤 1. Một hơi

Nắng tràn lên đỉnh dốc, và đồng hồ trong tay tôi điểm đúng chín giờ.

Kim phút và kim giờ gặp nhau ở số mười hai.

Tôi và Quang cùng hít.

Một hơi, đúng như bà Sáu dặn, và hơi đó dài hơn hơi thường một chút, vì anh ta yếu, và tôi chờ anh ta.

Tôi để ý một điều: hơi của hai người vào đúng một lúc.

Cùng một lúc, không phải tôi trước, không phải anh ta trước.

Có lẽ vì bốn đời tập với nhau, hai bộ phổi này quen nhau hơn hai cái đầu.

Rồi hai miệng cùng nói.

"An."

Một chữ.

Chữ đó nhẹ hơn tôi tưởng.

Tôi chuẩn bị cho nó nặng, cho nó rền, cho nó như một cái búa đóng vào vết đinh bốn mươi năm.

Nhưng nó nhẹ.

Nó nhẹ như tên một đứa con thật, vì nó là tên một đứa con thật.

Người ta đặt tên con thì không hét.

Người ta gọi con thì không gầm.

Không rêu rên, không kêu khóc, không khan.

Nói như gọi đứa con đi ăn cơm.

💔 2. Gió về

Chữ vừa dứt thì gió về.

Không phải gió nhỏ dần rồi to dần.

Mà là gió trở lại một thể, như cửa sổ vừa được ai mở toang sau bốn mươi năm đóng im.

Gió đó thổi qua cây thông, thổi qua tấm bảng mới treo, và thổi tới cái gò, và ở đó nó dừng.

Dừng như người về tới nhà thì thở.

Tôi nhìn xuống đất dưới chân mình.

Đất ở mép gò, chỗ tôi quỳ, ấm lên dần.

Và dưới đó, chỗ nửa cánh tay thừa, có một nhịp.

Nhẹ, và đều, và nhịp đó không phải của đất.

Quang quỳ cạnh tôi, và tay anh ta hết lạnh.

Anh ta thở, và hơi thở anh ta sâu.

Tôi thấy theo hơi thở đó cái tái trên mặt anh ta rút dần về sau tai.

"Anh qua rồi?" Tôi hỏi, nhưng tôi nhìn đồng hồ.

Chín giờ không hai.

Chín giờ không ba.

Anh ta sống qua cái giờ đó.

Ba đời chết đúng giờ, và đời thứ tư anh ta ngồi dưới nắng, thở, và nói được một câu trọn vẹn.

"Ừ." Anh ta nói. "Tôi ở đây."

"Ở đây, không phải ở đâu khác."

🌙 3. Bàn tay trong tro

Bà Sáu không cười, và bà ta không khóc.

Và không nói ai cả.

Bà ta làm đúng một việc mà tôi thấy và nhớ mãi: bà ta cài lại miếng áo trên vai cho ngay ngắn, như người sửa lại lễ phục sau một buổi.

Xong việc lớn thì người ta sửa lễ phục.

Vì việc lớn không cho phép mình lôi thôi, và bây giờ mới cho phép.

Bà ta đi tới chén gạo, và bà ta nhấc cành nhang cháy hết, và bà ta cắm một nhang mới.

Nhang mới cháy được một nửa thì bà ta kêu tôi.

"Lại đây, con."

Tôi tới.

Trong tro, cạnh vòng kẹo, có một dấu bàn tay nhỏ.

Lần này dấu đó không mờ.

Nó in rõ, năm ngón, và ngón út cong về phía trong, như đêm đó tôi vẽ trong sổ.

Và trong lòng bàn tay tro đó, có một viên kẹo.

Viên kẹo mất của hôm qua.

Nó được trả lại, và nó được trả bằng cách đặt ngay ngắn, giấy láng hơn lúc tôi bày.

"Con lấy lại." Bà Sáu nói. "Trả bằng tay thì nhận bằng tay."

Tôi cầm viên kẹo, và kẹo còn ấm, và tôi không ăn nó.

Tôi để nó vào túi, bên cạnh miếng đồng, và tôi cài lại cây trâm trên tóc.

Trâm lên tóc thì nhẹ hẳn.

Bốn mươi năm nó chờ, và hôm nay nó hết chờ, và cả một cây đồng mà nhẹ như một cọng cỏ.

Có những thứ nặng không phải vì chất liệu.

Chúng nặng vì chưa ai nhận.

🧩 4. Việc hai

"Xong một việc rồi." Bà Sáu nói.

Chúng tôi ngồi dưới cây thông, ba người, và nắng lên trọn, và Đà Lạt ở phía xa lấp lánh các mái tôn.

Tôi ngồi giữa hai người, một già một xanh, và tôi thấy cảnh này đáng lẽ phải xảy ra từ bốn đời trước.

Nó tới trễ, nhưng nó tới.

Và cái hộp thiếc nằm trên đùi tôi, nặng một cách bí ẩn, và tôi chưa mở.

Người tới chưa mở thì người để không trách.

Bà Sáu không giục tôi.

Bà ta chỉ nói thêm một câu, câu chốt của cả ba đời tôi:

"Hộp này không phải mở bằng tay." Bà ta nói.

"Thì mở bằng gì?"

"Bằng đúng lúc." Bà ta nói. "Con sẽ biết lúc đó khi nó tới, vì nó không giống lúc nào con đã biết."

"Còn việc hai." Bà ta nói tiếp.

Tôi quay lại.

"Việc hai là gì? Đứa nhỏ có tên rồi mà."

"Đứa nhỏ có tên rồi." Bà ta nói. "Nên nó về."

"Nhưng hai người thì vẫn còn mượn."

Bà ta nhìn tôi, rồi nhìn Quang.

"Cô mang cái tên Lan, và anh ta mang cái tên Việt."

"Lời thề bốn vế, mới hoàn một vế."

"Ba vế đầu vẫn treo."

"Đồng một lời, cùng sống cùng chết, ai về thì về ai ở thì ở."

"Ba vế đó là của hai người lớn."

Tôi im.

Tôi hiểu rồi: đêm qua tôi trả cho đứa con, nhưng tôi chưa trả cho người mẹ.

Còn Quang, anh ta vẫn là người mượn tên Việt, và tên Việt bốn mươi năm nay không ai hoàn.

"Trả kiểu nào?" Tôi hỏi.

Bà Sáu chậm rãi đứng dậy, và bà ta đi vào trong miếu, và từ trong đó bà ta lôi ra một thứ tôi chưa từng thấy.

Một cái hộp thiếc, bằng đúng cái hộp ảnh hôm nào, nhưng nặng hơn, và còn nguyên sơn.

Bà ta đặt nó vào tay tôi.

"Còn một người chưa về." Bà ta nói.

"Ai?"

"Người đàn ông áo trắng." Bà ta nói. "Chồng của cô ấy."

"Người ta nói ông ta chết ở chiến trận, và tôi đã tin bảy mươi năm."

"Nhưng hồi năm ngoái, có một người già từ bắc vào, hỏi tôi con dốc này có còn không."

"Người đó hỏi về một cái miếu, và về hai chữ trên một tấm bảng."

"Và người đó để lại hộp này, dặn tôi: gặp người tới thì trao."

Tôi cầm cái hộp, và nó nặng, và cái nặng đó không phải của thiếc.

"Làm sao tôi biết mình là người tới?" Tôi hỏi.

Bà Sáu nhìn tôi, và bà ta cười một cái rất nhạt, như người hết sức cười.

"Con vừa đặt tên cho con của người ta." Bà ta nói.

"Thì con là người tới."

🔥 Kết thúc chương 20

(Hết chương 20)