Chương 177: Cửa ở trong câu cuối
Giấy của huyện tới ngày thứ mười một.
Giấy đó có số, và số đó là số hai trăm mười chín.
Phòng tiếp dân có chiếc quạt, và chiếc quạt đó kêu.
Ở chiếc bàn có chị, và chị ấy đọc giấy đó cho tôi nghe.
«Về việc đề nghị xác nhận tên của người đã chết không có giấy tờ: Uỷ ban nhân dân huyện không có cơ sở.
Tôi không nói gì, vì tôi không có gì để nói thêm.
Pháp lý.
Để xác nhận.»
Chị ấy đọc tới câu đó, và chị ấy ngừng, và chị ấy nhìn tôi.
"Trường hợp có đủ căn cứ xác định nhân thân theo quy định, đề nghị công dân bổ sung hồ sơ."
Chú luật sư cầm giấy, và chú ấy đọc câu cuối đó hai lần.
Chú ấy nói câu đó ở ngoài cái sân.
"Câu cuối này là cửa."
Tôi nghe tiếng của giấy khi có người lật một trang.
"Mà cửa này giấy không nói cửa ở chỗ nào."
Tôi ngồi ở chiếc ghế đá, và nắng ở trên cái sân xi măng.
"Vậy thì cửa đó ở cái đâu?"
Tôi ngồi xuống lại, và tôi để cho căn phòng im.
Chú ấy ngồi xuống cạnh tôi, và chú ấy lấy bút.
Chú ấy vẽ ba vạch gạch ở trên giấy nháp.
"Cửa thứ nhất là giấy khai sinh."
Tiếng của ai đó đóng cửa ở phía sau, và rồi im.
"Bà ấy không có."
Cửa thứ hai là giấy của xã.
Giấy đó nói bà ấy ở xã này từ năm một ngàn chín trăm bốn mươi lăm.
Tôi để hai tay ở trên đùi, và tôi đợi.
"Giấy đó xã có, mà xã thì không dám ký."
Chú ấy vẽ vạch gạch thứ ba.
"Cửa thứ ba là lời khai của người biết bà ấy."
Tôi nghe tiếng của một chiếc xe đạp ở ngoài sân.
Cửa này chú đi được.
"Mà cửa này cần tên, và tên người ta phải nghe bà ấy nói tên đó."
Tôi nhìn ba vạch gạch.
"Vậy thì cửa này đóng, vì bà ấy chết rồi."
Chú ấy lắc đầu.
"Không đóng."
"Vì người ta không cần bà ấy nói."
Người ta cần người nghe bà ấy nói.
Người đó phải nói câu «tôi nghe bà ấy nói tên đó».
Tôi nhìn xuống chân, và ở dưới chân tôi có một viên gạch vỡ.
"Người đó phải có tên, và lời khai đó phải có dấu tay."
🖤
Người đó là ông Chín, và ông ấy tám mươi bốn tuổi.
Ông ấy ngồi ở chợ, và ở trước mặt ông ấy có chiếc bàn nhỏ.
Tôi đứng ở đó một lúc, và tôi không nói gì.
Ở trên chiếc bàn đó có cái xấp vé số.
Ông ấy nghe tôi nói tên «Sen», và tay của ông ấy ngừng, và cái vé số ở trong tay đó.
"Chị nói cái gì?"
Có tiếng của một chiếc xe máy ở ngoài ngõ, rồi im.
"Bà ấy tên là Sen."
"Nguyễn Thị Sen."
Ông ấy để cái vé số xuống, và ông ấy nhìn chợ, và mắt của ông ấy có nước.
Có một khoảng im, và khoảng im đó dài hơn tôi nghĩ.
"Năm một ngàn chín trăm bốn mươi lăm tôi mười tuổi."
Ngôi nhà của tôi ở cuối hẻm, và bà ấy ở đầu hẻm.
"Mỗi chiều bà ấy ngồi ở cửa, và tôi đi qua cửa đó, và bà ấy không nói cái gì."
Ông ấy nói câu đó, và ông ấy cười.
"Mà bà ấy có cái nồi, và nồi đó nấu nước, và nước đó có mùi."
Tôi đứng ở cửa, và bụng của tôi kêu.
"Bà ấy đưa tôi cái củ khoai."
Tôi hỏi câu: "Ông ấy có hỏi tên của bà ấy không?"
Không có ai gõ cửa, và tôi cũng không đứng dậy.
Ông ấy gật đầu.
"Tôi hỏi năm đó."
"À ấy nói câu «cứ gọi bà Đen»."
Có một tờ giấy ở dưới chân ghế, và tôi không nhặt nó lên.
"Tôi gọi bà ấy là bà Đen mười năm."
Ông ấy im, và ông ấy lấy cái vé số, và ông ấy để vé số đó xuống.
"Mà năm một ngàn chín trăm năm mươi lăm bà ấy ốm."
Tôi đợi cho tới khi trong phòng im trở lại như trước.
"Tôi hai mươi tuổi, và tôi ngồi ở cửa bà ấy đêm, và bà ấy nói câu này."
💔
Ông ấy nói câu đó, và giọng của ông ấy nhỏ, và ông ấy nhìn chiếc bàn.
"Bà ấy nói câu: «tên của tôi ở ngoài kia."
Có một vệt sáng ở trên tường, và vệt đó hẹp dần.
"Ở ngoài kia người ta gọi tên đó, và người ta không gọi tên đó để thương.»."
Chợ đông, và cái loa của chợ nói giá của thịt, và ông ấy không nghe loa đó.
"Tôi hỏi câu «tên đó là cái gì»."
Tôi ngồi yên, và tôi để cho thời gian đi qua.
Bà ấy nói tên đó một lần.
"Bà ấy nói câu «chị đừng gọi tên đó ở xóm này»."
Tôi cầm tay của ông ấy.
"Vì sao?"
Ông ấy lắc đầu.
"Bà ấy không nói."
Mà tôi thì nghĩ việc này: chồng của bà ấy chết ở trên biển.
Con của bà ấy chết ở trên biển, và người ta nói câu «tại bà ấy».
"Tên của bà ấy ở làng đó, và người ở làng đó gọi tên đó để nói câu đó."
Có một vệt nắng ở trên mặt bàn, và vệt đó dài ra.
Ông ấy nói câu đó, và ông ấy nhìn tôi.
"Nên bà ấy đi."
"Bà ấy đi tới chỗ này, và bà ấy ở chỗ này năm mươi ba năm."
Tôi nghĩ tới một việc, rồi tôi để việc đó đi.
"Bà ấy không nói tên của bà ấy một lần nào nữa."
Tôi ngồi ở chiếc ghế nhựa, và chợ ồn, và tay tôi lạnh.
"Ông ơi."
"Ông có nói tên đó cho ai không?"
Tôi để hai tay ở trên đùi, và tôi không cử động.
Ông ấy lắc đầu.
"Tôi giữ tên đó năm mươi năm."
"Vì bà ấy nói câu «đừng gọi»."
Tôi nghĩ tới mẹ tôi, rồi tôi thôi nghĩ tới mẹ tôi.
"Mà bà ấy không nói câu «đừng nói»."
Ông ấy nói câu đó, và ông ấy cười, và mắt của ông ấy đỏ.
"Nên hôm nay tôi nói."
"Cô viết câu này: tôi nghe bà Nguyễn Thị Sen nói tên của bà ấy ở cửa ngôi nhà ở đầu hẻm."
"Đêm của năm một ngàn chín trăm năm mươi lăm."
🌙
Lời khai đó có dấu tay của ông Chín, và chú luật sư đọc lời khai đó ở trên xe.
"Lời khai này đủ cho cửa thứ ba."
Mà cửa thứ ba chỉ mở được việc «người này có tên này».
Có một con ruồi ở trên trần, và nó đứng yên ở đó.
"Cửa này không mở được việc «tên này ở trên giấy của xã»."
Tôi nhìn đường, và xe chạy qua hẻm.
"Vậy thì việc của bà ấy thì xong ở cái đâu?"
Tôi đếm tới mười, rồi tôi đếm lại từ đầu.
Chú ấy im lâu.
"Việc của bà ấy thì xong ở chỗ mà cô thì đã làm tháng trước: cột thứ tư."
Cột đó có bốn mươi bảy dòng, và dòng thứ bốn mươi bảy là dòng của bà ấy.
Có ai đi ở ngoài hành lang, và bước chân của người đó chậm.
Dòng đó bây giờ có chữ «đất giao thông».
"Chữ đó đúng, mà chữ đó không có tên."
Chị Trang ngồi ở chiếc ghế trước, và chị ấy quay lại.
Trong phòng có bốn cái ghế, và chỉ có hai người ngồi.
"Cô Mai."
"Bài báo thứ tư toà soạn không cho chị viết."
"Toà soạn nói câu «việc này có án, và cái báo không viết án»."
Chú luật sư gật đầu.
Tôi đợi, và trong lúc đợi thì tôi nghe tiếng của mình.
"Vậy thì việc này phải đi đường khác."
Giấy của huyện là cái quyết định hành chính.
Cái quyết định đó mình kiện được.
Mà cái kiện này toà xử việc «huyện có quyền từ chối câu đó không».
Toà không xử tên.
"Mà toà thì buộc huyện trả lời câu «cửa đó ở cái đâu»."
Tôi nhìn hẻm, và tấm bảng «HẺM BÀ ĐEN» ở trên cột xi măng, và tấm bảng gỗ của bà Sáu ở trên cột bên cạnh.
🧩
Chiều đó tôi đi xã, và chị Thắm ngồi ở chiếc bàn.
Trong phòng không có gì đổi, và mùi vẫn như cũ.
Quyển sổ theo dõi ở trên chiếc bàn đó, và quyển sổ đó mở.
"Chị Thắm."
"Chị cho tôi trang của cột thứ tư."
Chị ấy nhìn cửa, và chị ấy đẩy quyển sổ đó cho tôi.
Tôi nhìn lên trần, và ở trên trần có một vết ố.
Trang đó có bốn mươi bảy dòng, và dòng thứ bốn mươi bảy có chữ «đất giao thông».
Ở bên cạnh không có cái gì.
Tôi cầm bút, và tôi viết tên đó ở bên cạnh dòng thứ bốn mươi bảy: «Nguyễn Thị Sen».
Tôi ngồi lại một lúc nữa, và tôi không đứng lên.
Chị Thắm nhìn tên đó, và chị ấy im lâu.
"Chị Mai."
"Tên này chị không đóng dấu được."
"Mà chị thì ghi tên này vào quyển sổ theo dõi, vì quyển sổ này là quyển sổ của xã."
Tiếng của chiếc đồng hồ ở trên tường đều, và nó không dừng.
"Quyển sổ này ghi việc của xã."
Chị ấy lấy bút, và chị ấy viết câu ở dưới tên đó: «Tên do người dân cung cấp, chưa có giấy tờ.»
Tôi nhìn câu đó, và câu đó đúng, và câu đó buồn.
Chị ấy đóng quyển sổ, và chị ấy nói câu:
"Chị làm việc này hai mươi năm, và chị chưa ghi câu đó một lần nào."
Tôi đi ra cái sân xã, và trời tối, và đèn của xã bật.
Tôi lấy quyển sổ tay an nhàn ra, và tôi viết điều thứ sáu mươi lăm.
"Điều sáu mươi lăm: tên có hai chỗ."
Chỗ thứ nhất ở trong miệng của xóm, và chỗ đó tên sống.
Tôi nghe tiếng của chiếc bút khi có người đặt nó xuống.
Chỗ thứ hai ở trong quyển sổ, và chỗ đó tên có quyền.
Chỗ thứ nhất xóm cho. Chỗ thứ hai ngôi nhà nước cho.
"Chỗ thứ hai cần người làm giấy, và người đó không phải người có tên."
Một lúc sau, có tiếng của một cánh cửa mở ra rồi đóng lại.
Rồi tôi đánh một dấu tích.
Chiếc điện thoại của tôi kêu, và chị Hạnh nói câu: "Cô Mai."
Ông Hợp có ngày xử.
Tôi nhìn xuống hai bàn tay tôi, và tôi thấy chúng rất sạch.
"Chị nghe câu này ở quán: công ty kháng cáo, và công ty thuê ông luật sư ở thành phố."
Tôi đứng ở cái sân xã, và đèn ở trên đầu tôi, và hẻm ở đằng xa.
"Vậy thì việc này còn dài."
Tôi nghĩ tới việc đó thêm một lần nữa, rồi tôi thôi.
Chị ấy nói câu: "Dài chị không sợ."
"Chị sợ việc này: xóm này mỏi."
🔥 Kết thúc chương 177
(Hết chương 177)








