Chương 12: Sổ kế toán nằm nhầm chỗ

Thứ Ba, bảy giờ tối.

Nhà cô Nguyên, bà kế toán trưởng nghỉ hưu.

Nhà nhỏ, sạch, thơm mùi lá chanh.

Bàn ăn phủ kính, dưới kính là ảnh hai đứa cháu.

Cô Nguyên đặt xuống một quyển sổ cũ.

Bìa bạt, gáy sờn.

"Sổ phụ ngân hàng năm mươi hai."

Nhà Tô năm nào khó nhất.

"Cô đọc từ trên xuống dưới, ba lần, rồi kể cho tôi nghe công ty này sống bằng gì."

Hà Mai đọc.

Bảy mươi trang.

Một tiếng rưỡi.

Không hỏi một câu nào trong lúc đọc.

Đọc xong, cô kể:

"Quán sửa chữa, tiền hàng, lương."

Chín khoản chuyển đi, mỗi khoản hai tỷ rưỡi, cho một công ty tên Đại Phát.

"Mười một giờ đêm, đều tháng hai mươi tám."

Cô Nguyên gật.

"Đó là bài học đầu tiên."

Trong sổ, thứ đáng sợ không phải tiền thiếu.

Là tiền đi đều đặn.

Tiền thiếu thì công ty gồng.

"Tiền đi đều mà không ai hỏi vì sao, thì công ty đã có người ru."

"Ai chuyển?"

"Hỏi cô Nguyên đó chứ."

"Không."

"Tôi hỏi cô, trong sổ đó, ai có quyền ký khoán chi trên hai tỷ?"

Hà Mai lật lại trang cuối mỗi khoản.

Ký tên của… cô.

"Tô Vãn Vãn."

Cô Tô.

"Chữ ký của tôi trong năm đó?"

"Chữ ký của Tô Vãn Vãn."

Tôi không nói đây là chữ ký của cô bây giờ.

Tôi nói đây là chữ ký của người có tài khoản đó.

"Cô hiểu sự khác biệt không?"

Hà Mai ngừng lật sổ.

"Rõ."

🖤 Chữ ký và những dòng nước

Cô Nguyên pha trà.

Nước sôi, trà búp, chờ ba phút.

Bà làm gì cũng có quy trình.

"Cô Tô."

Tôi làm kế toán trưởng nhà Tô mười hai năm.

Tôi nghỉ không phải vì già.

Tôi nghỉ vì một buổi họp.

Người ta đưa ra một khoản chi, tôi không ký.

Một tháng sau, người ta không đưa tôi bảng nào nữa.

Cô hiểu chứ.

Người ta không đuổi tôi.

"Người ta chỉ để tôi trở nên vô dụng."

"Khoản đó là gì?"

"Cô không cần biết từ tôi."

Cô sẽ tự tìm ra.

Tôi chỉ dạy cô một thứ: muốn đọc sổ nhà Tô, đừng đọc sổ trong phòng kế toán.

Phòng kế toán bây giờ nghe lệnh của ai, tôi không biết.

"Cô đọc ba thứ khác."

Bà giơ ba ngón tay.

"Một: sổ phụ ngân hàng, như cô vừa đọc."

Bên ngân hàng không thuộc ai cả.

Hai: hóa đơn vào.

Công ty bán cái gì, mua cái gì, hóa đơn không nằm được.

Ba: đơn hàng của nhà cung cấp nhỏ.

"Nhà cung cấp nhỏ không dám nói dối, vì họ cần tiền thật."

"Hữ ký của tôi trong sổ?"

Cô Nguyên nhìn cô.

"Cô Tô."

Cô hỏi câu đó nghĩa là cô đã hiểu.

Người ta đang dùng mặt của cô để mở cửa.

Câu hỏi không phải chữ ký đó thật hay giả.

"Câu hỏi là: còn bao nhiêu cánh cửa đã mở bằng mặt của cô mà cô chưa biết?"

Hà Mai đặt chén trà xuống.

"Cô Nguyên."

"Nếu cháu muốn đối chiếu chữ ký — thật, giả, hay mạo — thì đi đâu?"

"Phòng công chứng và ngân hàng."

Nhưng tôi khuyên cô đừng đi hỏi trước ngày hai mươi sáu.

"Người ta nhìn cô đi hỏi là biết cô đã đọc được gì."

"Vậy hỏi ai?"

"Không hỏi ai."

Cô xem, cô ghi, cô so.

Ba loại sổ tự nói chuyện với nhau.

"Người đọc giỏi không cần hỏi giữa đường."

Bà nhấp trà.

"Bài học hôm nay tới đây."

Tuần sau cô mang hóa đơn ba tháng gần nhất tới.

Bản photo, không bản gốc.

"Ô đi xe không biển số công ty."

Có một khoảng im, và khoảng im đó dài hơn tôi nghĩ.

💔 Hộp giấy dưới giường

Thứ Tư.

Hà Mai về nhà, lên phòng Tô Minh.

Cậu bé đang làm toán.

Cô đặt xuống giường một câu hỏi:

"Minh."

Em có thấy phòng làm việc của ba có quyển sổ xanh không?

"Bìa cứng, viền vàng."

"Quyển khoán chi à?"

Có.

Nhưng gần đây em không thấy nữa.

Trước nó nằm hộc kéo giữa.

"Giờ hộc kéo giữa trống."

"Em vào phòng làm việc của ba thường không?"

"Thứ Sáu dọn bàn cho ba."

"Ba mờ mắt rồi, giấy nào cũng xếp lệch."

Hà Mai cười.

"Thứ Sáu này em cho chị đi dọn cùng."

Thứ Sáu.

Hai anh em dọn phòng làm việc của Tô Trọng Khải.

Ba đi công tác một ngày.

Hà Mai lau từng ngăn kéo.

Tô Minh xếp giấy theo loại, xếp kiểu của một đứa trẻ đọc nhiều hơn nói.

Cậu bé xếp giấy thành ba chồng.

Một chồng.

"Chờ ba ký."

Một chồng.

"Đã ký."

Một chồng.

"Không rõ — để hỏi chị Hai."

Cô nhìn chồng thứ ba.

To hơn chồng thứ nhất.

"Minh."

"Cái chồng này em gom từ mấy tuần?"

"Bốn tuần."

"Mỗi tuần dày thêm."

Cô lướt qua.

Toàn bộ hợp đồng thuê kho, hợp đồng mua sắm, phụ lục hợp đồng bảo hiểm.

Tất cả những thứ mà nếu ai đọc kỹ, người đó sẽ thấy nhà Tô đang chảy máu chậm.

Lúc xê dịch tủ hồ sơ, cậu bé kêu lên:

"Chị Hai."

"Tủ này nặng kỳ lạ."

Họ kéo tủ ra.

Sau tủ, trên tường, có một ô thạch cao vá lại màu khác.

Tô Minh mở ô đó bằng tua vít.

Bên trong là một hộp kim loại.

Trong hộp: một quyển sổ xanh viền vàng, một USB, và một phong thư niêm phong, viết hai chữ.

"Gửi Vãn Vãn."

Hà Mai đứng nhìn hộp rất lâu.

Ba giấu thứ này.

Ba chưa từng định nói.

Ba viết tên cô.

Cậu bé hỏi, nhỏ:

"Chị Hai."

"Mở không?"

Cô đóng hộp lại, đặt về, đẩy tủ vào như cũ.

"Không."

Chị không mở trộm phòng của ba.

"Chị hỏi ba trực tiếp."

"Chị Hai."

"Nếu ba không nói thì sao?"

"Chị đợi."

Chị quen đợi rồi.

"Người xuyên không nào chả đợi."

🌙 Bữa tối và tờ giấy A4

Tối.

Ba về.

Bữa cơm xong, cô giữ lại ba ở phòng làm việc.

"Ba."

"Con dọn phòng ba hôm nay."

Tô Trọng Khải ngừng chuyển ly trà.

Một giây.

Rồi ông nói:

"Sạch hơn ba dọn."

"Ba."

"Tủ hồ sơ có ô sau tường."

Ông im.

Rất lâu.

"Con thấy từ bao giờ?"

"Hôm nay."

Con không mở.

"Con về đây hỏi."

Tô Trọng Khải đứng dậy.

Đi tới tủ hồ sơ.

Kéo tủ ra.

Mở ô thạch cao.

Đưa hộp kim loại ra, đặt lên bàn.

Ông đứng cạnh hộp một lúc, như đứng cạnh người cũ.

"Con mười tám tuổi hỏi ba ba câu, ba trả lời không nổi."

Ba năm sau, ba bắt đầu viết câu trả lời.

Viết bốn năm.

"Chưa xong."

"Vì sao giấu?"

"Vì ba chưa biết ai trong nhà nghe lén."

"Giấu ở chỗ này, ba dọn tủ hằng tuần, không ai thấy."

Ông đẩy hộp sang phía cô.

"Quyển sổ xanh là sổ khoán chi ba tự viết lại từ trí nhớ."

USB là bản scan hợp đồng ba nghi ngờ.

Phong thư con đọc sau, khi con đã đọc hết sổ.

"Đọc xong, con mới hiểu vì sao ngày hai mươi sáu không được ký."

Hà Mai nhận hộp.

"Ba."

Chữ ký của con trên sổ phụ năm mươi hai.

"Là thật hay giả?"

Tô Trọng Khải nhìn cô.

Rồi ông nói, từng chữ:

"Ba không biết."

"Đó chính là điều khiến ba viết quyển này."

Cô đặt hộp xuống.

"Ba."

Một câu nữa.

"Năm đó ai đề nghị mở tài khoản Đại Phát?"

Ông nhìn ra cửa sổ.

"Không ai đề nghị."

Nó đã có sẵn trong bảng.

"Như thể nó ở đó trước cả ba."

🧩 Quyển sổ xanh

Nửa đêm.

Cô mở quyển sổ xanh.

Không phải sổ kế toán.

Là sổ ghi chép của một người đàn ông tự học lại chính công ty mình.

Mỗi trang có ba cột.

Cột một: số tiền.

Cột hai: ai hưởng.

Cột ba: tại sao ba không biết.

Cô đọc đến trang bốn mươi.

Một dòng khiến cô ngồi thẳng:

"Đại Phát — hai tỷ rưỡi mỗi tháng — chủ công ty: chưa rõ — chữ ký duyệt: TVV."

Ba không cho phép ai dùng tên con.

Ba đã yêu cầu hủy tài khoản này hai lần.

Hai lần, phòng pháp lý nói tài khoản không tồn tại.

Nhưng sổ phụ ngân hàng nói nó tồn tại.

Con đừng hỏi phòng pháp lý.

Hãy hỏi ngân hàng.

"Người nói không tồn tại là người không muốn nó tồn tại."

Cô đóng sổ.

Mở phong thư.

Chỉ có ba dòng:

"'Vãn Vãn."

Nếu con đọc đến đây nghĩa là con đã tự đi được nửa đường.

Ba không dám cho con trước, vì ba sợ con đi con đường ba đã đi — tức là tin ai đó hộ mình.

"Ba viết ba câu này để con nhớ: ngày hai mươi sáu, hãy để bọn họ ký trước.'."

🔥 Kết thúc chương 12

Ba giờ sáng.

Cô ghi vào sổ xám:

"Ngày 20 — quyển sổ xanh đọc xong."

Không tick.

Vì đó là việc của ba, không phải việc của tôi.

"Việc của tôi bắt đầu từ bây giờ."

Rồi cô lập danh sách:

"Một: tìm công ty Đại Phát — địa chỉ thật, người thật."

Hai: tìm tất cả tài khoản từng dùng chữ ký của tôi.

Ba: đừng báo ba những gì mình chưa kiểm chứng — ba đang gánh đủ.

Bốn: người đàn ông kính bạc mua block số 17 — trùng lịch mười một giờ đêm ngày hai mươi tám không?

"Năm: hỏi cô Nguyên về chữ 'tạm ứng' ở trang bốn mươi sáu."

Rồi cô ngồi lại.

Còn một điều cô chưa viết.

Cô cầm bút, viết chậm:

"Ngày 20 — điều không muốn viết: trong nguyên tác, Tô Vãn Vãn đi tù vì chữ ký trên hồ sơ của một kho."

Tôi luôn nghĩ kịch bản đó là lửa.

Giờ tôi thấy chữ ký mới là lửa.

Kho chỉ là chỗ lửa chọn đốt.

"Vậy nếu tôi xoá được chữ ký khỏi mọi cánh cửa, thì kể cả kho cháy, tôi vẫn đứng ngoài cửa tù."

Cô tắt đèn.

Nhưng chưa ngủ.

Cô nhớ ra một chuyện.

Ngày hai mươi tám của tháng này, là ba ngày sau cuộc họp cổ đông.

Ai cần tiền đúng lúc đó, sẽ cần cuộc họp ngày hai mươi sáu diễn ra đúng kịch bản.

Còn hai trăm năm mươi hai ngày.

Cô nhắm mắt, chép thêm một dòng, chữ mờ dần vì buồn ngủ:

"Ngày 20 — kết: sổ kế toán không nằm nhầm chỗ."

Là có người đặt nó ở nơi mà họ tin là không ai tìm ra.

Người ta luôn đánh giá thấp con gái nhà giàu.

"Đó là chi phí rẻ nhất mà họ từng bỏ túi."

Rồi dòng cuối cùng, trước khi sổ khép:

"Ngày 20 — cảm ơn: cô Nguyên dạy mà không hỏi tại sao tôi học."

Con người như vậy, trong nguyên tác không có tên.

Ngoài nguyên tác, họ là những người giữ cho mọi thứ không sập.

Sách nào cũng như vậy đấy.

"Người giữ nền không được viết tên."

(Hết chương 12)